Sɛnɛ fiyɛlan baara n’a ladonni nafa ka bon kosɛbɛ walasa ka baara kɛcogo ɲuman sɔrɔ ani k’a si jan sabati. Nin barokun in kɔnɔ, an bɛna aw ka sɛnɛfɛnw fiyɛlan faamuyali, a baaracogo ani a ladoncogo kunbabaw sɛgɛsɛgɛ. I kɛra sɛnɛkɛla ŋana ye wo, walima sɛnɛko daminɛbaga ye wo, nin barokun bɛna hakilina nafamaw di i ma ani fɛɛrɛ minnu bɛ se ka kɛ walasa ka i ka sɛnɛfɛnw fiyɛlan baara ani k’a ladon ka ɲɛ.
Aw ka sɛnɛfɛnw fiyɛlan faamuyali
Ni a bɛ fɔ sɛnɛ kɛcogo ma, sɛnɛkɛla ka minɛnw nafamaba dɔ ye sɛnɛ fiyɛlan ye. O minɛn min bɛ se ka kɛ fɛn caman ye, o jɔyɔrɔ ka bon sɛnɛko baara suguya caman na, i n’a fɔ binjugu fagali, fɛnɲɛnamafagalanw kɛlɛli, ani jiko. Walasa ka baara kɛcogo ɲuman ni baarakɛcogo ɲuman sabati, a nafa ka bon sɛnɛkɛlaw ka faamuyali bɛɛ lajɛlen sɔrɔ u ka sɛnɛfɛnw fiyɛlanw kan.
Sɛnɛ fiyɛlan ye minɛn ye min dilannen don kɛrɛnkɛrɛnnenya la walasa ka jimafɛnw, i n’a fɔ binfagalanw, fɛnɲɛnamafagalanw, ani bagajiw, kɛ sɛnɛfɛnw walima dugukolo kan. A bɛ kɛ ni yɔrɔ caman ye, u kelen-kelen bɛɛ bɛ baara kɛrɛnkɛrɛnnen dɔ kɛ. Fiyɛlan yɔrɔ kolomaw ye tanki, pɔnpe, fiɲɛbɔlanw ani boom ye. Jidagayɔrɔ bɛ ji jilama minɛ, ka sɔrɔ pɔnpe bɛ a degun walasa ka a kɛ. Nosiliw de bɛ ji jɛnsɛn cogo la min bɛ kɔrɔsi, wa boom ye bolo janyalen ye min bɛ fiɲɛbɔlanw ta ani ka sira di a tilatilali ma cogo kelen na.
Walasa ka sɛnɛfɛnw fiyɛlan baara ka ɲɛ, sɛnɛkɛlaw ka kan ka fɛn suguya caman jateminɛ. A fɔlɔ, furaji suguya faamuyali nafa ka bon kosɛbɛ. A suguya wɛrɛw bɛ sɔrɔ, i n’a fɔ bololabaarakɛlaw ka bololabaarakɛminɛnw, minnu bɛ kɛ ka caya yɔrɔ fitininw na, ani fiyɛlifɛn belebelebaw, minnu ka gɛlɛn kosɛbɛ, minnu bɛ kɛ sɛnɛko baarabaw kama. Sugu kelen-kelen bɛɛ n’a nafa n’a dan ye, o la sɛnɛkɛlaw ka kan ka min sugandi min bɛ bɛn u magow ma kosɛbɛ.
Filanan, sɛnɛkɛlaw ka kan ka fɛɛrɛ ɲumanw dɔn u ka furajiw kɛli la. O ye ka fiyɛli tansiyɔn ladilan, ka fiyɛli suguya bɛnnenw sugandi, ani ka a lajɛ ko u bɛ datugu cogo kelen na. Fiyɛlan min ladonna ka ɲɛ, ni a sigiyɔrɔw jateminɛna ka ɲɛ, o bɛna a to ji hakɛ ɲininen bɛ kɛ, ka tiɲɛni dɔgɔya ani ka baara kɛcogo ɲuman kɛ.
Ladonni tuma bɛɛ nafa tɛ se ka sinsin kosɛbɛ. Sɛnɛkɛlaw ka kan ka to ka u ka furajiw lajɛ ni u ka sɛgɛn taamasiɲɛw tɛ, ani ka u yɔrɔ tiɲɛnenw falen joona. Saniya tuma bɛɛ fana nafa ka bon walasa ka fiɲɛw bali ka datugu ani ka a to u ka kɛ cogo kelen na ani ka u kɛ cogo bɛnnen na.
Aw bɛ aw ka sɛnɛfɛnw fiyɛlan baara ka ɲɛ
Ni a bɛ tali kɛ aw ka sɛnɛfɛnw fiyɛlan baara ka ɲɛ, fɛn koloma damadɔ bɛ yen aw ka kan ka minnu jateminɛ. I mana kɛ ni kɔfɛbagan bololafiyɛlan ye wo, walima sɛnɛfɛnw fiyɛlan belebeleba ye wo, a baara kɛcogo ɲuman nafa ka bon kosɛbɛ walasa ka nɔ ɲininenw sɔrɔ binjugu fagali la, fɛnɲɛnamafagalanw kɛlɛli la, ani jiko la.
Fɔlɔ ni fɔlɔ, a nafa ka bon ka aw ka sɛnɛfɛnw fiyɛlan baaracogo n’a ladoncogo ɲuman faamuya. Aw bɛ aw yɛrɛ dɔn a dilannikɛla ka laadilikanw ni a ka laadilikanw na, aw bɛ a lajɛ ni aw bɛ baara kɛ ni minɛnw ye ka ɲɛ ani ka a kɛ cogo la min tɛ mɔgɔ tɔɔrɔ. Aw bɛ to ka furajibɔlan lajɛ ni a tɛ a sɛgɛn ni a tiɲɛna, ani ka a yɔrɔ tiɲɛnenw walima a tiɲɛnenw falen joona.
Walasa ka aw ka sɛnɛfɛnw fiyɛlan baara ka ɲɛ, a nafa ka bon kosɛbɛ aw ka aw janto fiɲɛbɔlan sugandili la. Fiyɛlilan suguya wɛrɛw bɛ furaji kɛcogo ni jikuruw hakɛ danfaralenw bɔ, o bɛ se ka nɔba bila aw ka fiyɛli nafa la. Aw bɛ aw ka furakɛli mago kɛrɛnkɛrɛnnenw jateminɛ, i n’a fɔ binjugu walima fɛnɲɛnama minnu laɲininen don, ani ka fiyɛlilan dɔ sugandi min bɛ bɛn baara ma. Aw bɛ fiyɛli tansiyɔn ni a fiyɛli kɛrɛ ladilan ka kɛɲɛ ni o ye walasa ka a datugu ani ka don cogo ɲuman na.
Aw ka sɛnɛfɛnw fiyɛlan jateminɛcogo ɲuman ye baara kɛcogo ɲuman nafama wɛrɛ ye. O ye ka a kɛcogo ɲuman dɔn ani ka furaji ladilan ka kɛɲɛ ni o ye. Ni aw ye aw ka fiyɛlan jateminɛ, aw bɛ se ka a lajɛ ko aw bɛ binfagalan, fɛnɲɛnamafagalan walima bagaji hakɛ wajibiyalen kɛ ka a sɔrɔ aw bɛ aw yɛrɛ tanga tiɲɛni ma. O tɛ musakaw dɔrɔn bɔ, nka a bɛ sigida lakanani fana dɔgɔya.
Ka fara jateminɛ kan, waati jateminɛ jɔyɔrɔ ka bon kosɛbɛ fiyɛli kɛcogo ɲuman na. Aw bɛ waati cogoyaw jateminɛ ani jiri laɲinitaw falencogo. Ni aw ye fiyɛli kɛ fiɲɛ lafiyalen ni funteni nɛnɛ waatiw la, o bɛ se ka dɔ bɔ jiginni na ani ka furakisɛw nafa bonya. Ka fara o kan, ni aw ye a kɛ waati min na binjugu walima fɛnɲɛnamafagalanw ka teli ka bana sɔrɔ, o bɛ se ka furakɛli bɛɛ lajɛlen nafa bonya.
Aw ka sɛnɛfɛnw fiyɛlan saniya tuma bɛɛ ani k’a ladon, o nafa ka bon kosɛbɛ walasa a ka mɛn ani a ka baara kɛcogo ɲuman na. Baara kɛlen kelen-kelen bɛɛ kɔfɛ, aw bɛ fiyɛlilan saniya ka ɲɛ walasa ka a tolenw walima a datugulenw bɔ minnu bɛ se ka a baara bali. Aw bɛ fiyɛlan mara ka ɲɛ yɔrɔ jalen na ani yɔrɔ lakananen na, ka a tanga fɛn gɛlɛnw ma.
Aw ka sɛnɛfɛnw fiyɛlan mara walasa a ka mɛn
Aw ka sɛnɛfɛnw fiyɛlan marali nafa ka bon kosɛbɛ walasa a ka mɛn ani a ka baara kɛcogo ɲuman. Fiyɛlan min ladonna ka ɲɛ, o tɛ wari dɔrɔn bɔ i la, nka a b’a to fana i bɛ se ka baara nafamaw kɛ ka ɲɛ i n’a fɔ binjugu fagali, fɛnɲɛnamafagalanw kɛlɛli, ani jiko. Ni aw ye ladonni fɛɛrɛ nɔgɔman damadɔw labato, aw bɛ se ka aw ka fiyɛlan si janya ani ka a nafa bonya kosɛbɛ.
Saniyali kɛli tuma bɛɛ, o ye fɛɛrɛ fɔlɔ ye walasa ka aw ka sɛnɛfɛnw fiyɛlan mara. Aw bɛ a kɛ kelen-kelen bɛɛ kɔfɛ, aw bɛ aw jija ka furaji ko ka ɲɛ ni ji sanuman ye walasa ka a tolenw walima furakisɛw bɔ a la. O bɛ fɛn juguw bali ka ɲɔgɔn sɔrɔ minnu bɛ se ka fiyɛlikɛlan yɔrɔw tiɲɛ ani ka nɔ bila a baarakɛcogo la. Aw bɛ aw janto kosɛbɛ fiɲɛbɔlanw, tubabufuraw ani filɛriw la, barisa o yɔrɔw de ka teli ka datugu.
Yɔrɔ sɛgɛnnenw sɛgɛsɛgɛli ni u falenni ye fiyɛlilan ladonni ko nafama wɛrɛ ye. Aw bɛ to ka tubabufura, sigilanw ani gaziw cogoya lajɛ ni u tɛ sɛgɛn walima ni u tiɲɛna. Aw bɛ o yɔrɔw falen ni aw mago bɛ a la walasa ka ji bɔli bali ani ka a lajɛ ni u bɛ baara kɛ ka ɲɛ. Ka fara o kan, aw bɛ aw ɲɛ jɔ fiɲɛbɔlanw na walasa u kana don walima ka datugu. Aw bɛ u saniya walima ka u falen walasa ka u fiyɛcogo kɛ cogo kelen na ani ka aw yɛrɛ tanga u kɛli ma cogo kelen na.
Aw ka sɛnɛfɛnw fiyɛlan maracogo ɲuman nafa ka bon o cogo kelen na a si jan na. Baara kɛli kelen-kelen bɛɛ kɔfɛ, aw bɛ ji tolen bɛɛ bɔ jidagayɔrɔ ni jidagayɔrɔ la walasa ka banakisɛw walima sɔgɔsɔgɔninjɛ bali ka bonya. Aw bɛ fiyɛlan mara yɔrɔ jalen na, yɔrɔ min bɛ lakana, yɔrɔ min ka jan tile yeelen tilennen na ani funteni jugumanba la. O bɛ dɛmɛ ka fiyɛlan tanga tiɲɛni ma ani ka a si janya.
Ladonni tuma bɛɛ fana ye ka tulu kɛ yɔrɔw la minnu bɛ lamaga walasa u kana sɔgɔsɔgɔ ani ka sɛgɛn. Aw bɛ tulu tuluma kɛ pɔnpe, a dawolo ani fɛn wɛrɛw la minnu bɛ lamaga ka kɛɲɛ ni a dilabaga ka laadilikanw ye. O bɛ kɛ sababu ye ka baara kɛ ka ɲɛ ani ka dɔ bɔ a dɛsɛ joona.
Ka fara o ladonni kɛcogo ninnu kan, a nafa ka bon ka tugu dilanbaga ka laadilikanw kɔ baarakɛcogo ni jateminɛko la. Aw bɛ to ka fiyɛlikɛlan tansiyɔn ni a jibɔ hakɛ lajɛ walasa ka a dɔn ni kemikɛlifɛnw walima ji bɛ kɛ ka ɲɛ. O tɛ dan aw ka fiyɛlilan ka baarakɛcogo ɲuman dɔrɔn ma, nka a bɛ sigida nɔgɔli walima furakɛli nafamabaliya fana dɔgɔya.
Kuncɛli
Barokun in b’a sinsin a nafa kan ka sɛnɛfɛnw fiyɛlan faamuya ani k’a baara ka ɲɛ walasa sɛnɛ kɛcogo ɲɛ. A b’a jira ko fiyɛlikɛlan jɔyɔrɔ ka bon kosɛbɛ baara dɔw la i n’a fɔ binjugu fagali, fɛnɲɛnamafagalanw kɛlɛli, ani jiko, minnu nafa ka bon sɛnɛfɛn kɛnɛmanw na. Ni sɛnɛkɛlaw y’u yɛrɛ dɔn furaji suguya wɛrɛw la, ka baara kɛ ni fɛɛrɛ ɲumanw ye, ani ka minɛnw ladon tuma bɛɛ, u bɛ se ka fiyɛlan nafa bonya kosɛbɛ, ka sɔrɔ ɲuman sɔrɔ. Barokun in bɛ sinsin fana a nafa kan ka tugu a dilannikɛla ka laadilikanw kɔ, ka fiyɛlilan bɛnnen sugandi, ka fiyɛlan jateminɛ, ka a kɛ waatiw la, ani ka ladonni kɛcogo dɔw waleya walasa ka fiyɛlan si jan ni a baara kɛcogo ɲɛ. Kuma bɛɛ la, sɛnɛfɛnw fiyɛlan min ladonna ka ɲɛ ani min bɛ baara kɛ ka ɲɛ, o jatera baarakɛminɛn nafama ye sɛnɛkɛlaw ni nakɔbaarakɛlaw bolo walasa ka sɛnɛko ɲɛtaa sɔrɔ.
